DOMAIN (ALAN ADI)

Bir alan adı, şüphesiz, herhangi bir web sitesinin en önemli unsurlarından biridir. Dünya genelindeki ağın görünüşte küçük olan bu kısmı, aslında en sevdiğiniz çevrimiçi mağazaları ve blogları ziyaret edebilmenizin nedenidir. Bu olmadan, internette gezinmek daha karmaşık bir hale gelecek ve çevrimiçi bir varlık oluşturmak neredeyse imkansız bir başarı olurdu.

Yeri gelmişken, eğer herhangi bir çevrimiçi varlık oluşturmayı planlıyorsanız - ister bir e-ticaret işletmesi açmak isterseniz veya bir web sitesi kurup bilgilerinizi kaydetmek ve işinizi sergilemek isterseniz - o zaman alan adlarının (domainin) tüm ayrıntılarına aşina olmak mutlak bir zorunluluktur.

Domain yani alan adınız, internette nasıl aranacağınızı ve ya nasıl bulunacağınızı doğrudan etkiler yani hakkınızdaki ilk izlenimi kullanıcıya sunar bu sebeple alan adı özenle seçilmesi gerekir. Akılda kalıcı, benzersiz, web sitenizi özetleyen bir alan adı sizi diğer web sitelerinden öne geçirecektir.

ALAN ADI (DOMAIN) NEDİR?

Alan adı, insanların bir siteye ulaşmak için tarayıcıya yazdıkları adrestir. Bir parmak izi gibi, her alanın adı belirli bir web sitesine özgüdür ve diğer web sayfaları ile paylaşılmaz veya çoğaltılmaz. Bu sayfanın en üstüne bakarsanız, bu web sitesinin alan adının wix.com olduğunu görürsünüz.

Alanlar, bir web sitesinin İnternet Protokolüne (IP) erişmenin insan dostu bir yolu olarak oluşturuldu. IP adresi, 0 ile 255 arasında noktalar ile ayrılmış dört ondalık sayıdan oluşan, her bilgisayara atanan bir sayı dizisidir. Rastgele görünen bu sayı dizileri bilgisayarlar için harika olsa da, insanlar için bu sayılar yerine hatırlayabilecekleri kelimeleri kullanmak çok daha kolaydır. Bu işlem telefonunuza bir numara kaydetmeye benzer, misal 172.217.3.196'yı telefonunuza google.com olarak kaydetmek ile aynı anlama gelir. Yani artık google.com yazdığımız zaman telefonumuz 172.217.3.196'ya ulaşmak istediğimizi bilir.

Tüm alan adı kayıtları, IP adreslerini tahsis eden ve atayan, tüm alan adlarının ve IP'lerinin merkezi bir veritabanını tutan İnternet Tahsisli Sayılar ve İsimler Kurumu (ICANN) tarafından denetlenir. Bu kılavuzda daha ayrıntılı olarak göreceğimiz gibi, ICANN ayrıca yeni alan uzantılarını (TLD olarak da bilinir) onaylama, yönetme ve belirlenen kurallara uymazlarsa kapatma yetkisine de sahiptir.

Etki alanı adları genellikle URL (Uniform Resource Loader yani Evrensel Kaynak Bulucu) veya web adresi olarak adlandırılırken, aslında bunların sadece bir parçası olduklarını unutmamak gerekir. Bir alan adının temel biçimi iki unsurdan oluşur: ad ve uzantı. Bizim durumumuzda "wix" ad ve ".com" uzantıdır. Ancak tarayıcınızın adres çubuğuna bakarsanız, bu sayfanın web adresini oluşturmak için bir araya gelen çok fazla parçası olduğunu fark edeceksiniz. URL'nin her bir bölümünün işlevini görmek için aşağıdaki resme bakın.

ALAN ADI (DOMAIN) NASIL ÇALIŞIR?

İnternet, küresel bir denizaltı gibi kablo ağıyla birbirine bağlanan dünya çapında devasa bir bilgisayar ağıdır. Bu bilgisayarların her biri, kişisel aygıt veya sunucu olarak çalışıp çalışmadıklarına bakılmaksızın, web verilerini göndermek, bulmak ve almak için birbirleriyle iletişim kurmalarına izin veren bir IP adresi ile tanımlanır. Yani alan adları bu IP adreslerinin belirli web sitelerine bağlı kullanıcı dostu versiyonlarıdır. Bununla birlikte, bilgisayarların doğru web sayfalarını bulabilmesi için, rastgele görünen kelime dizgilerinin tekrar sayılara dönüştürülmesi gerekir. Alan adı sisteminin devreye girdiği yer burasıdır.

Basitçe DNS olarak da bilinen alan adı sistemi, bir tarayıcıya girilen herhangi bir alan adını bilgisayar tarafından okunabilir bir IP'ye çevirir. Sistem, ICANN tarafından denetlenir bu IP numaralarını bulmak için herhangi birinin adını arayacağınız rehber ile karşılaştırılır. Yani bunu hiç etkileşimde bulunmadığınız numaraları içeren bir rehber olarak düşünebilirsiniz.

Bir web tarayıcısına bir etki alanı adı girdiğinizde, o belirli etki alanına bağlı ad sunucularını arayan ve istediğinizi onlara ileten DNS sunucularına bir istek gönderilir. Bu ad sunucuları web barındırma sağlayıcısı tarafından yönetilir ve ilgili IP'yi bulduktan sonra istediği web sitesi dosyalarının depolandığı web sunucusuna gönderir. Web sunucusu, kendisiyle ilişkili tüm dosyaları bulmak ve tüm verileri tarayıcıya geri göndermek için IP'yi kullanır. Bu işlemlerin tümü yaklaşık 3 saniyenin altında gerçekleşir.

Domain (Etki Alanı) ve Hosting (Barındırma) Arasındaki Fark

Bir web sitesi oluşturmak için hem bir alan adına hem de bir barındırmaya ihtiyacınız vardır. Web barındırmanın ne olduğunu ve bir alan adından nasıl farklı olduğunu anlamanın en kolay yolu, web sitenizi, her dairenin sitenizin farklı bir sayfası olduğu bir apartman kompleksi olarak düşünmektir. Bu yapının var olması için önce onu inşa edebilmek için bir arazi parçasına ihtiyacınız olacak. İnternette, web sitenizi kurduğunuz arazi web barındırma yani hosting olarak bilinir. Sitenizi oluşturan tüm dosyalar ve veriler - bunları apartman kompleksinin temelleri olarak düşünün - sitenizi ziyaret eden kişilere gönderen web sunucularında saklanır.

Ancak insanların sitenizi ziyaret edebilmeleri için nerede bulacaklarını bilmeleri gerekir. Teknik olarak sitenizin IP'sini onlarla paylaşabilir ve arayabilirsiniz. Her caddeye ve binaya isim ve numara vermek yerine teknik olarak sadece coğrafi koordinatları paylaşabilirsiniz. Bu alan adları mecazi apartman kompleksimizin adresi olarak hizmet eder. Bir adım daha ileri götürmek ve ziyaretçileri sitenizin belirli bir sayfasına yönlendirmek istiyorsanız, alan adınızdan sonra bir yol eklemeniz yeterlidir. "/Blog" gibi bir şeye sahip olmak, fiziksel adresinize apartman numarası eklemekle aynı anlama gelir. Tabii ki, insanların sanal apartman kompleksinizi ziyarete götürdüğü sokak interneti temsil ediyor.

FARKLI DOMAIN (ALAN) TÜRLERİ

Top-level domains (TLD) -- Üst düzey Alanlar

Genellikle TLD veya alan uzantısı olarak adlandırılan üst düzey bir alan adı, bir alan adının en sağdaki bölümüdür ve son noktadan sonra bulunur ve bir web sitesi adresinin konum ve amaç gibi belirli özelliklerini tanımaya hizmet eder. Halihazırda kayıt için uygun olan 1,503 TLD vardır ve bunların çoğu son 10 yılda eklenmiştir ve çeşitli TLD türlerine dağılmıştır. En popüler kategorilere bir göz atalım:

• Genel Üst Düzey Alanlar(gTLD):

Yaygın olarak basitçe gTLD olarak bilinen genel üst düzey etki alanları, üç veya daha fazla karakterden oluşur ve herkes tarafından kaydedilmeye açıktır. gTLD'ler ICANN'nin yeni gTLDs programı aracılığı ile son yıllarda eklenen binden fazla alan uzantısı seçeneklerinin büyük çoğunluğunu oluşturur. Mevcut seçenekler, gelenekler .org, .com ve .net'ten .icu, .app, .wyz gibi yükselen seçeneklere kadar değişir.

• Sponsorlu Üst Düzey Alanlar(sTLD):

Adında da anlaşılacağı gibi, sponsorlu üst düzey alanlar, özel kuruluşlar tarafından desteklenen ve denetlenen alanlardır. Az sayıda sınırlı sayıda sTLD mevcuttur ve tüm kayıtlar onlardan sorumlu ajanslar veya işletmeler tarafından onaylanmalı ve bir dizi önceden tanımlanmış topluluk teması konseptine uymalıdır.

• Ülke Kodu Üst Düzey Etki Alanları(ccTLD):

Belirli ülkeler veya bölgeler için oluşturulmuş, bunları iki harfli bir dizeyle tanımlayan 312 ülke kodu üst düzey alan adı vardır. Ülke kodu üst düzey etki alanları başlangıçta belirli coğrafi bölgelerde faaliyet gösteren işletmeler ve bireyler için tasarlanmış olsa da, marka oluşturma amacıyla veya belirli avantajlardan yararlanmak için ccTLD'leri kaydeden önemli sayıda web sitesi sahibi de vardır. Yapay zeka endüstrisindeki şirketler arasında özellikle popüler olan .ai(Anguilla) ve oyun alanında önemli bir popülerlik artışı gören .gg(Guernsey'den Bailiwick) gibi uzantılarda durum böyledir. Bununla birlikte, en dikkat çekici durum Tokelau’nun .tk alan adı uzantısıdır. Yeni Zelanda'nın sahip olduğu bu küçük bölge, bireylerin ve işletmelerin herhangi bir sayıda alan adını ücretsiz olarak kaydetmesine olanak tanır ve yıllarca en büyük ccTLD ve genel olarak ikinci en büyük TLD unvanına sahiptir. Verisign'ın son raporuna göre, Çin nihayet küçük okyanus adasının önüne geçebilir gibi görünse de, aşağıdaki grafikte de görebileceğiniz gibi .tk, sıralamadaki bir sonraki alan uzantısından yaklaşık 10 milyon kayıtlı alan adına sahip.

EN POPÜLER TLD'ler

Second-level domains (SLD) -- İkinci Düzey Alan Adı

Basitçe SLD olarak da bilinen ikinci düzey alan adı, alan adının üst düzey alan adından önce gelen parçasıdır. SLD'ler genellikle bir alan adının özel bölümüne, yani markanızı ve web sitenizi temsil etmek için bulduğunuz kelimeleri ifade eder. Örneğin, "www.wix.com" da "wix" ikinci düzey alandır. Bazı durumlarda, kayıt otoriteleri bunları bir TLD'nin belirli bir kullanımını belirtmek için kullandığından, SLD'ler alan uzantısının bir parçası olarak kabul edilebilir. Bu, özellikle ccTLD kullanan sitelerde yaygındır, çünkü ikinci düzey etki alanları, bir bölgedeki site türünü belirtmek için kullanılır. Etki alanı kayıtlarına bağlı olarak bu SLD'ler gTLD'lerle eşleşebilir veya bunların hafif bir varyasyonunu veya uyarlamasını kullanabilir. Örneğin, İspanya'daki ticari web siteleri .com.es alan adı uzantısıyla kayıtlı olabilirken, Birleşik Krallık'ta .co.uk olarak görünebilir. Aynı şekilde, aynı ülkelerde akademik kurumlar sırasıyla .edu.es ve .ac.uk altında kayıt olabilir.

Third-level domains --Üçüncü Düzey Alanlar

Üçüncü düzey alanlar, ikinci düzey alan adının hemen solunda görünür. Etki alanlarının yalnızca üç düzeyi olduğu çoğu durumda, bunlar genellikle alt etki alanları olarak bilinir. Alt alan adı, bağımsız siteler oluşturmak için bir alan adına eklenen bir önektir. Bu, bir çevrimiçi mağaza veya blog gibi kendi hiyerarşisini gerektiren geniş alanları yönetmeye yardımcı olur. Bazı durumlarda, üçüncü düzey alanlar, bir siteyi sıfır maliyetle yayınlamanıza olanak tanıyan ücretsiz bir alan adı olarak sunulur. Örneğin, bir Wix web sitesi oluşturduğunuzda, ücretsiz sitenizin URL'sinin biçimi, kullanıcı adınızı bir alt etki alanı olarak içerecek ve sonuç olarak kullanıcıadı.wixsite.com/siteaddress elde edilecektir. Kendi alan adınızı satın aldıktan sonra, kendi alt alanlarınızı oluşturabilir ve bunları sitenizin ilgili alanlarına bağlayabilirsiniz. Unutulmamalıdır ki, üçüncü düzey alanlar genellikle alt alan adlarıyla aynı olsa da, bu her zaman geçerli olmayabilir. İkinci düzey alanlarda gördüğümüz gibi, belirli TLD'ler birden fazla düğüme sahip olabilir ve daha yüksek sayıda seviyeye sahip daha uzun alan adlarıyla sonuçlanabilir. Örneğin, news.bbc.co.uk gibi dört seviyeli alanlarla veya hatta www.village.fairport.ny.us gibi beş seviyeli alan adlarıyla karşılaşabilirsiniz. Bir alanın kaç seviyeye sahip olabileceğine dair neredeyse hiçbir sınırlama olmamasına rağmen, dörtten fazla seviyeye sahip tek bir alan adı oldukça nadir görülen bir manzara olarak kabul edilir.

ALAN ADI NASIL ALINIR?

Siteniz için bir alan adına karar verdiğinizde, onu resmileştirme ve satın alma zamanı gelmiştir. Bir alan adını nasıl kaydedeceğinizi öğrenirken, seçtiğiniz adın mevcut olduğundan emin olmak, ihtiyaçlarınıza uygun bir kayıt şirketi bulmak ve çevrimiçi adres ihtiyaçlarınızın bir süre daha karşılanmasını sağlamak dahil olmak üzere akılda tutulması gereken birkaç nokta vardır. Şimdi bu adımların her birinin neleri içerdiğine bir göz atalım:

Alan adı araması yapın:

Bir alan adı bulduktan sonra yapmanız gereken ilk şey, onu başka kimsenin kullanmadığını kontrol etmektir. Adresinizin alınıp alınmadığını kontrol ederek bunu manuel olarak yapabilirsiniz, ancak orijinal fikrinizin başka birine ait olduğu ortaya çıkarsa bu uzun zaman alabilir. Bu nedenle, seçiminizin kullanılabilirliğini kontrol etmek için bir alan adı arama platformu kullanmanız gerekir. Bu araç size yalnızca belirli bir alanın kullanımda olup olmadığını söylemekle kalmaz, aynı zamanda satın alabileceğiniz alternatiflerin bir listesini de sunar. Ayrıca, her bir alan adının maliyetini kolayca görebilir ve en iyi seçeneği seçtiğinizden emin olmak için bunları karşılaştırabilirsiniz.

Bir Alan Adı Seçin:

Kullanılabilir bir alan adı seçtikten sonra, kendinizi satın alabileceğiniz görünüşte sonsuz bir alan adı kayıt siteleri listesinin önünde bulacaksınız. Ancak ilk bakışta hepsi aynı görünse de, daha yakından bir bakış, fiyatlandırma ve alan uzantısı tekliflerinin yanı sıra gizlilik, müşteri desteği ve eklentiler gibi diğer özelliklerde de göze çarpan farklılıkları vurgulayacaktır.

Dikkat etmeniz gereken bazı temel özellikler:

Fiyatlandırma

Bir alan adı satın aldığınızda, sahipliğinizi sürdürmek için alan adı kayıt kuruluşuna yıllık bir ücret ödemeniz gerekeceğini unutmamak önemlidir. Bazı sağlayıcılar, ilk kaydı endüstri ortalamasından çok daha düşük bir fiyata sunarak ve fahiş yenileme ücretleri alarak bundan yararlanır. Öte yandan, diğer kayıt şirketleri, ortalama bir maliyetle yenilenen ücretsiz alan adları sağlar.

Özel alan kaydı ICANN, bir alan adı satın alan herkesin kişisel bilgileri (tam ad, e-posta, adres ve telefon numarası dahil) sağlamasını ve daha sonra WHOIS olarak bilinen bir veri tabanında herkese açık hale getirilmesini gerektirir. Gizlilik konusunda endişeleriniz varsa veya SPAM ve kimlik hırsızlığı olasılığını en aza indirmek istiyorsanız, WHOIS gizlilik korumasını kullanarak bu bilgileri gizleyebilirsiniz. Bazı alan adı kayıt kuruluşları, tekliflerinin bir parçası olarak WHOIS gizlilik korumasını içerir ve bir alan adı satın aldığınızda kişisel verilerinizi anında korur, diğerleri ise ücretli bir eklenti olarak sunar.

Web barındırma eşlemesi Daha önce gördüğümüz gibi, çalışan bir web sitesine sahip olmak için hem bir alan adına hem de bir web barındırma hizmetine ihtiyacınız var. Henüz sitenizin yaşaması için bir "arazi" oluşturmaya karar vermediyseniz, ücretsiz web sitesi barındırma veya en azından makul fiyatlı bir barındırma hizmeti sunan bir alan adı kayıt kuruluşu arayın. Aynı satıcıdan hem alan adınızı hem de web barındırma planınızı satın almanız, tüm site varlıklarını tek bir platformda yönetmenize olanak tanır ve böylece genel maliyeti ve baş ağrısını en aza indirir.

Müşteri desteği

Müşteri desteğinin kullanılabilirliği, bir alan adı kayıt sitesi bulma söz konusu olduğunda en çok gözden kaçan hususlardan biridir. Ancak, saat 3'te herhangi bir sorun yaşarsanız ve kimseyi bulamazsanız, buna yeterince dikkat etmediğiniz için geçmiş halinizi tekmeleyeceksiniz. Herhangi bir zamanda birisinin alanınızı geri aldığından emin olmak için seçtiğiniz platformun 7/24 canlı müşteri desteği sağladığından emin olun.

Toplu satın alma

Birden fazla alan adı satın almak henüz planlarınız arasında yer almasa da, bunun gelecekte ihtiyacınız olacak bir şey olup olmayacağını düşünmeye değer. Bu, özellikle faaliyetlerinizi diğer coğrafi konumlara genişletmeyi planlıyorsanız veya bağımsız bir marka olarak tanıtmak istediğiniz belirli bir ürününüz varsa önemlidir.

Ek yararlar

Bazı alan adı kayıt kuruluşlarının teklifleri, tamamen web sitesi odaklı özelliklerin ötesine uzanır. Bağlanıp yönetmeyi çok daha kolay hale getireceğinden, ilginizi çekebilecek ek ürünlere ve araçlara dikkat etmeniz önemlidir. Örneğin, genel bir posta sağlayıcısı yerine alan adınızı kullanan özel bir e-posta istiyorsanız, kendi kişiselleştirilmiş e-posta adresinizi oluşturma seçeneği de sunan bir kayıt şirketi aramalısınız.

Önceden planlamak

Bu kılavuza ister web siteniz için alan adı satın alma hakkında daha fazla bilgi edinmek amacıyla ister sadece merak ettiğiniz için ulaşmış olun, bu noktada alan adlarının ne kadar önemli olduğunu anlayabilirsiniz. Ve bu nedenle, alan adı ticaretinin multi-milyon dolarlık bir sektör olduğunu duymak muhtemelen şaşırtıcı olmayacaktır. Bir alanı kaydettiğinizde, ona başka hiç kimse sahip olamaz. Bu nedenle, bulduğunuz herhangi bir girişimcilik girişiminin alan adını kaydettirmeniz şiddetle tavsiye edilir. Adınız kadar basit veya aslında 350 milyon dolara satın alınan business.com kadar pazarlanabilir bir şey olabilir. Bu uygulama alan park etme olarak bilinir ve hayal edebileceğinizden daha yaygındır. Ayrıca, sizden önce başka hiç kimsenin eline geçmediğinden emin olmak için gelecekte kullanmak isteyebileceğiniz herhangi bir ek TLD satın almayı da düşünmelisiniz. Aksi takdirde, kendinizi alan adı ticaretinin ödeme yapan tarafında bulacaksınız.